“Chắc đời mày bình yên quá hả?”

“Hết chỗ để đi rồi à?”

…

Là các kiểu phản ứng phổ biến khi mình bảo sắp đi chơi Pakistan.

Thực ra mình không hết chỗ để đi, và chắc chắn mình không điên mà bất chấp an toàn, tính mạng để đi chơi. 

Mình quyết định đi Pakistan vì một lý do duy nhất: Nếu không phải bây giờ, thì không biết bao giờ mới có thể đi được. Kiểu như đi đi em, còn do dự thì lưng thoát vị mất.

Mà nếu có ngày bị thoát vị thật, mình muốn có nhiều lý do bị bệnh thú vị hơn là chỉ do ngồi máy tính quá nhiều.

Và dưới đây là review chuyến đi Pakistan, chủ yếu là ở vùng bắc Pakistan (Gilgit Baltistan) của mình, có thể sẽ hữu ích nếu bạn cũng có ý định khám phá một trong những nơi bị thế giới hiểu lầm nhiều nhất. 🤭

💰 Các chi phí của chuyến đi

💺 Vé máy bay

Không có chuyến bay thẳng từ VN qua Pakistan nên bạn sẽ phải quá cảnh ở một nước thứ ba. Có 3 cách đi:

1️⃣ Tiện & đắt: Quá cảnh ở Bangkok, Thái Lan (2-3 chuyến bay)

• Hà Nội/Sài Gòn ✈️ Bangkok ✈️ Lahore/Islamabad/Skardu
• Nếu chỉ bay tới Lahore/Islamabad, cần book thêm vé máy bay nội địa tới Skardu nữa, hoặc là phải ngồi xe ô tô 5-9 tiếng khá mệt.
• Chi phí: > 25tr tiền vé máy bay, nếu bạn nghèo như mình thì đây là nhược điểm :v 
• Ưu điểm: Không cần xin visa Thái, ít thời gian layover vạ vật, ít thủ tục giấy tờ ở hải quan. 

2️⃣ Đắt nhất, cồng kềnh nhưng an toàn: Quá cảnh ở Kuala Lumpur, Malaysia (3 chuyến bay)

• Hà Nội/Sài Gòn ✈️ Kuala Lumpur (KUL) ✈️ Islamabad  ✈️ Skardu
• Nhược điểm: Layover quá nhiều mà đắt
• Ưu điểm: Không cần xin visa Malaysia, ít thủ tục giấy tờ ở hải quan. 

3️⃣ Rẻ và nhiều kỷ niệm (vì rườm rà và có rủi ro bể kế hoạch): Quá cảnh ở New Delhi, Ấn Độ (3 chuyến bay + đi bộ qua biên giới Ấn & Pakistan)

• Hà Nội/Sài Gòn ✈️ New Delhi ✈️ Amritsar 👟 Lahore 🚌 Islamabad ✈️ Skardu
• Ở chiều về, nhóm mình đã đặt vé máy bay của Airblue từ Skardu về Lahore để giảm thời gian ngồi ô tô mệt, có thêm thời gian xem buổi lễ hạ cờ ở biên giới Wagah.
• Nhược điểm: Transit nhiều, vé máy bay phải sắp xếp khoa học với giờ mở cửa biên giới (là 10 am – 3pm), phải xin visa Ấn Độ ($25 hoặc $10 tuỳ tháng), thủ tục xuất nhập cảnh niêu khê ở biên giới Wagah giữa Ấn-Pak, biên giới có thể bị đóng cửa nếu hai nước có xung đột.
• Ưu điểm: Nhiều trải nghiệm lắm nên chuyến đi vô cùng đáng nhớ. Có thể kết hợp đi thăm Đền Vàng (Golden Temple) ở Amritsar nếu dư thời gian. 

Mình đi theo cách thứ 3️⃣. Sau khi mình đi về vào đầu tháng 4/2025, thì tới cuối tháng 4, biên giới Ấn-Pakistan đã bị đóng do cuộc xả súng ở Kashmir. Hình như bây giờ (6/2025) thì đã mở lại rồi. 

⚠️ Lưu ý: 

1) Với kinh nghiệm của mình, mình tra chặng bay trên Skyscanner, sau đó note giờ, mã chuyến bay lại rồi đặt trực tiếp web của hãng bay. Có thể hơi mất thời gian hơn, nhưng sẽ yên tâm hơn là đặt qua bên thứ 3.

2) Ở chuyến bay nội địa từ Lahore/Islamabad → Skardu, hãy đặt vé ngồi cạnh cửa sổ để được nhìn thấy những dãy núi tuyết trắng xoá. Mình nghĩ đó là một trong những khoảnh khắc đắt giá nhất của chuyến đi.

Chèn tí cảm nghĩ: Khi nhìn danh sách 3 chuyến bay khứ hồi cần book, mình thấy choáng không nhẹ. Những cái tên sân bay xa lạ khiến mình khá run khi đặt vé.

Sau bước điền thông tin mua vé trong cái sợ nhầm sợ lẫn, sợ này sợ nọ, mình lại thấy nôn nao vui vẻ khó tả. Đặt vé máy bay xong mà có cảm giác như đi được nửa đường tới Pakistan rồi. =)))

---

🎟️ E-Visa (ETA)

1️⃣ ETA Pakistan:

• Miễn phí (ở thời điểm mình đi 4/2025)
• Đăng ký online tại: https://visa.nadra.gov.pk/tourist-visa/
• Thời gian nộp đơn: Khoảng 2-3 tuần trước ngày khởi hành. Họ thường duyệt trong 1-3 ngày làm việc.
• Chuẩn bị ảnh 35mm x 45mm, scan hộ chiếu
• Thời hạn visa: Nhiều lần nhập cảnh, ở tối đa 90 ngày – Quá đã
• Mình không thấy họ yêu cầu giấy giới thiệu của landtour.

Biểu mẫu khai ETA của Pakistan có giao diện thân thiện hơn nên hông áp lực lắm.

2️⃣ ETA Ấn Độ:

• Phí: $25, hoặc $10 từ tháng 4-10
• Đăng ký online tại: https://www.indianvisaonline.gov.in/evisa/tvoa.html
• Thời gian nộp đơn: Khoảng 2-3 tuần trước ngày khởi hành. Họ thường duyệt trong 1-3 ngày làm việc.
• Chuẩn bị ảnh 51mm x 51mm, scan hộ chiếu và vé máy bay nữa thì phải
• Thời hạn visa: 2 lần nhập cảnh, ở tối đa 30 ngày từ ngày nhập cảnh, hạn chót để nhập cảnh lần đầu là sau 30 ngày từ ngày đăng ký ETA.

🚨 Lưu ý: Khi khai ETA Ấn, tuyệt đối không ghi nơi đến là Pakistan, aka cho họ biết bạn chỉ transit ở Ấn. Hải quan Ấn Độ ở sân bay có thể gây khó dễ nếu biết bạn đi Pakistan, vì hai nước này có mâu thuẫn với nhau rất gay gắt, họ không thích nhau và không thích khách chỉ tới Ấn chớp nhoáng để qua Pakistan.

---

💸 Đổi tiền

Sẽ rất khó để đổi được Pakistan Rupees ở Việt Nam, nên bạn hãy mang USD qua Pakistan và đổi với landtour. 

Nếu đã có e-visa và vé máy bay, bạn có thể ra ngân hàng (Vietcombank, TPBank,…) để mua USD với tỷ giá ok hơn là ra tiệm vàng. 

Mình đổi $1000 và dùng hết $700 trong chuyến đi.

---

🚌 Landtour

Mình đi chung với nhóm các chị đã book trước landtour của người bản địa – anh Peer ở Upper Hunza. Gói landtour có giá $530/người, cho pack 8-9 người (nhét vừa chiếc xe). Ngoài ra, nhóm 4 người cũng có thể book được một xe con với giá tương tự.

Trong giá landtour trên bao gồm:

• Xe đưa đón tại Pakistan, xe Jeep ở Fairy Meadows
• Hướng dẫn viên người bản địa
• Vé tại các điểm tham quan (pháo đài, nhà thờ, v.v.)
• Khách sạn qua đêm, có bữa sáng
• Nước uống hàng ngày

Landtour trên không bao gồm:

• Tiền vé máy bay
• Tiền ăn bữa trưa, tối, ăn vặt, hoa quả: ~$10/ngày/người
• Tiền ngựa ở Fairy Meadows: $20/người/2 chiều
• Tiền tip cho tài xế và hướng dẫn viên: min $5/ngày/người
• Tiền phát sinh khác (mua quà cho bản thân, quà cho người dân ở Pakistan, chơi zipline nếu có nhu cầu)

Sang tới Pakistan ngày thứ 4 mình mới đóng phí landtour đợt 1 là $300 và ngày thứ 7 thì đóng nốt $230 còn lại. 

Cá nhân mình thấy giá landtour và các chi phí thêm như vầy là quá hời để được sống gần 10 ngày trong thế giới cổ tích. :v 

Nhóm mình có hai chị lo hết khoản tiền quỹ ăn uống chi tiêu, nên mình chỉ việc lon ton đi theo và đóng tiền thôi. 

Btw, mình cũng không quen ai trong nhóm trước khi đi, nên cũng có chút lo lo. Nhưng tổ độ cho gặp những người chị người anh dễ thương và tuyệt vời.

---

Chuẩn bị gì trước khi đi?

🧣 Quần áo: Sau khi book landtour, bạn nên quăng cái lịch trình tham quan, các điểm đến lên ChatGPT và nó sẽ cho bạn biết nên mang theo quần áo như thế nào là hợp lý.

Ví dụ: “mình sắp đi mình XX vào khoảng thời gian MM, đây là những nơi mình sẽ tới ở và tham quan. Hãy đề xuất một danh sách quần áo, phụ kiện cần chuẩn bị vừa vào vali cỡ N inch. Mục tiêu là [đảm bảo sức khoẻ], [tối giản và giữ ấm] và [màu sắc phù hợp với khung cảnh ở nơi đến], gợi ý luôn cả cách phối đồ cho từng ngày trong lịch trình trên.”

Mình đọc hơi nhiều vụ lạc hành lý ở sân bay New Delhi nên mình mang một túi duffle và một vali size cabin, mang chỉ vừa đủ quần áo để mix 2 ngày/bộ. Mình đi vào mùa xuân nên nhiệt độ khá lạnh (<10 độ C) nên không tắm nhiều, và nhiều nơi không có nước nóng để tắm.

“I’d rather wear the same clothes in different places than wear different clothes in the same place.”

Lưu ý khác là nên gói các loại đồ khác nhau vào các túi để dễ dàng kiếm đồ, cũng như dễ dàng đi qua khu vực kiểm tra an ninh ở Ấn. Họ sẽ bắt lấy ra hết các loại dây cáp, sạc, máy móc điện tử để trên khay.

🍪 Đồ ăn khô: Đồ ăn ở Pakistan không quá khó ăn, nhưng rất ít rau (và rau không ngon). Thịt chủ yếu là thịt gà, bò, cừu, không có thịt lợn vì đây là quốc gia đạo Hồi. 

Bạn nên mang theo ruốc, muối lạc, xúc xích, mỳ tôm, v.v. miễn bạn vác được. Rau quả duy nhất ok là dưa chuột, cà chua và cà rốt. Trái cây duy nhất mình thấy mọi người khen ngon là dưa vàng. 

Bát mì ngon vl vào 1 giờ trưa ngày cuối cùng lễ Ramadan. Nhà hàng không nấu cho tụi mình ăn, nhưng họ cho thuê bát và nước sôi.

🍫 Bánh kẹo: Mang nhiều nhé nhưng không phải để bạn ăn hết, mà để cho các em bé mà bạn sẽ gặp. Các chị nhóm mình mang và mua rất nhiều quà bánh cho các bé. Trẻ em ở Pakistan rất rất đẹp, dễ thuơng, thân thiện và giỏi tiếng Anh, nên mọi người tặng cho mấy bé sẽ nhận được những nụ cười trẻ thơ tuyệt đẹp 🥹. 

💝 Quà cho trẻ em và người dân: Vì phía Bắc Pakistan giống như vùng hẻo lánh ở miền núi phía Bắc của Việt Nam, trẻ em và người dân thiếu thốn rất nhiều thứ. 

Bạn có thể đem quần áo cũ, bút sáp màu, bút dạ, vitamin, quà lưu niệm của Việt Nam cho họ. Thiệt sự mình ước đã mang những thứ đó. Có chị trong nhóm mình đã để lại gần nửa chỗ quần áo và phụ kiện cho gia đình anh lái xe và hướng dẫn viên. 

👟 Tập thể dục: Mình nghĩ mọi người nên tập những bài vai, lưng, bụng và đùi để ngồi xe ô tô lâu mà không bị mỏi vai, lưng, lại có thể đi những đoạn trek ở gần hồ Attabad, Passu Glacier, Fairy Meadows, v.v. một cách khoẻ mạnh và dễ dàng.

🩹 Thuốc, vật dụng y tế: Ngoài mấy thứ cơ bản và thuốc cho bạn, nên mang:

• Vài lọ nước nhỏ mắt nhỏ mũi vì không khí ở đây thật sự rất khô, dễ bị chảy máu cam lắm.
• Men tiêu hoá vì đồ ăn có ít rau.
• Miếng dán giữ nhiệt bụng và bàn chân nếu đi đến vùng núi cao như Fairy Meadows, hoặc đi các cung trek basecamp qua đêm.

🌿 Và xoá đi những định kiến của bạn về đạo Hồi, về Pakistan mà truyền thông đã nhồi nhét vào đầu bấy lâu nay.

Mình nghĩ Pakistan, đặc biệt là vùng phía bắc – khu tự trị Gilgit Baltistan rất phù hợp cho những ai muốn du lịch trải nghiệm văn hoá, con người và thưởng thức cảnh sắc núi non hùng vĩ. Mình không thấy chuyến đi này quá khổ sở đâu, dù ăn uống và tắm táp không được tiện nghi.

---

💸 Tổng kết các chi phí cho chuyến đi 10 ngày của mình: 36.072.000đ

• 7 Vé máy bay: 17tr280 (6 vé máy bay cho 3 chặng bay khứ hồi + 1 vé phát sinh Skardu – Lahore do đường bay mới mở từ 1/4)
• ETA Ấn Độ: $25
• Landtour: $530
• Tiền ăn, tip và các chi phí khác (tiền xe từ sân bay Amritsar – biên giới): $170

(Tính theo tỉ giá lúc mình đổi là $1 = 25.920đ)

(Chưa bao gồm tiền mua đồ, quà ở Pakistan, mua quần áo chống nước trước chuyến đi)

Chuyến đi của mình đi khá rẻ, so với chi phí trung bình là > 40tr/người của các nhóm khác. 😊

*

Mình sẽ chia sẻ chi tiết lịch trình chuyến đi mùa xuân miền Bắc Pakistan ở bài viết khác. :)) 

Nếu bạn coá câu hỏi gì thì cứ để lại cho mình ở phần bình luận nhíe.